Khu tập thể Hà Nội qua ống kính nhiếp ảnh gia nước ngoài

Hình ảnh khu tập thể xuất hiện trong nhiều tác phẩm của các nhiếp ảnh gia trong nước lẫn quốc tế, thường được đăng trên các nhóm chia sẻ ký ức về Hà Nội, thu hút nhiều quan tâm. Công trình này là minh chứng cho sự biến đổi của xã hội theo từng thời kỳ. Theo nhà nghiên cứu Trần Hậu Yến, nhà tập thể là kỳ tích cũng như thành tựu xây dựng những năm tháng hòa bình đầu tiên sau năm 1954 ở miền Bắc.

Trong ảnh, William E Crawford chụp khu tập thể A1 Giảng Võ năm 1988. Tác phẩm từng được giới thiệu tại hai triển lãm Hà Nội 1985-2015 – Những năm tháng bị lãng quên; Xưa và nay, đổi thay đường phố Hà Nội, diễn ra cuối tháng 4/2023.

William Crawford sinh năm 1949, đến Hà Nội lần đầu vào năm 1985, sau đó quay lại nhiều lần để chụp cảnh phố phường, các sinh hoạt đời thường, nhằm ghi nhận sự thay đổi, phát triển của thủ đô thời hậu chiến.

Những dãy nhà tập thể Hà Nội là chủ đề yêu thích của nhiếp ảnh gia Peter Steinhauer. Ông nhìn nhận theo thời gian, công trình này sẽ bị phá bỏ để nhường chỗ cho các khu chung cư mới. Do đó, ông muốn ghi lại bằng hình ảnh để lưu giữ một trong những dấu ấn của thủ đô.

Peter Steinhauer chụp khu Giảng Võ năm 2016. Giai đoạn sống ở Hà Nội từ năm 1993 đến 1997, ông dành nhiều thời gian để quan sát, tư liệu hóa đời sống những nhà tập thể cũ.

Một góc của khu tập thể qua ống kính Peter Steinhauer. Giữa lòng đô thị hiện đại, những dãy nhà cũ nằm tách biệt với nhịp sống hối hả, mang vẻ yên bình. Tuy nhiên, nhiều nơi hiện đã xuống cấp. Hồi tháng 4, khu tập thể Thanh Xuân Bắc được đề xuất cải tạo sau hơn 40 năm sử dụng.

Steinhauer từng nói ấn tượng kiến trúc hơn 50 năm tuổi, cách nhiều hộ gia đình cơi nới thêm vài mét vuông để sinh hoạt, gọi là ”chuồng cọp”.

Nhiếp ảnh gia chụp hành lang của một khu nhà với những mảng tường, lớp gạch bong tróc.

Peter Steinhauer sinh năm 1966, là một nhiếp ảnh gia người Mỹ, sinh sống và làm việc tại châu Á từ năm 1993. Giai đoạn đầu sự nghiệp, ông tập trung chụp chân dung, sau đó ghi lại kiến trúc trong cảnh quan đô thị, cấu trúc nhân tạo, phong cảnh thiên nhiên. Các tác phẩm của Peter nằm trong bộ sưu tập của Bảo tàng Nghệ thuật Carnegie, Bảo tàng Heritage Hong Kong và nhiều bộ sưu tập tư nhân khác trên thế giới.